بانکداران
خبر فوری :
منو اصلی

کد خبر: 78301

تاریخ انتشار: ۷ آبان ۱۳۹۷ - ۱۸:۵۰

در اهمیت نرخ ارز در بازار آزاد

*حسین راهداری به گزارش بنکر (Banker)،​تحولات بازار ارز در ماه‌های اخیر آنقدر سریع و حیرت‌انگیز بوده که این سوال را مطرح کرده است که چرا به‌رغم اینکه مسوولان دولت تمایل زیادی به زیر سوال بردن عملکرد اسلاف خود دارند، اما در نهایت، کارنامه‌ای شبیه یکدیگر و در مواردی حتی بدتر نسبت به اسلاف خود دارند. ...


*حسین راهداری

به گزارش بنکر (Banker)،​تحولات بازار ارز در ماه‌های اخیر آنقدر سریع و حیرت‌انگیز بوده که این سوال را مطرح کرده است که چرا به‌رغم اینکه مسوولان دولت تمایل زیادی به زیر سوال بردن عملکرد اسلاف خود دارند، اما در نهایت، کارنامه‌ای شبیه یکدیگر و در مواردی حتی بدتر نسبت به اسلاف خود دارند. پاسخ به این سوال، نیازمند مطالعه‌ای جامع در رفتارشناسی مسوولان در دوره‌های مختلف است.
اما به‌طور مختصر می‌توان اشاره کرد که یک دلیل این اتفاق این است که مسوولان، کارنامه اسلاف خود را صرفا از آن جهت نقد می‌کنند که به آن به‌عنوان ابزاری سیاسی برای به قدرت رسیدن نگاه می‌کنند و نه وسیله‌ای برای یادگیری و بهبود امور کشورداری. به همین دلیل است که کمتر اتفاق می‌افتد که مسوولان از اشتباهات گذشته در مدیریت کشور، درس بگیرند و بنابراین اشتباهات گذشته را تکرار می‌کنند.
یکی از این نوع اشتباهات رایج مسوولان، «انکار واقعیات» است؛ زیرا امید دارند با انکار واقعیات و بدون راهکاری عملی برای حل مسائل، مشکلات خود به خود حل شوند. مورد اخیر از این نوع انکار واقعیات، مربوط به «نرخ ارز در بازار آزاد» بوده است. در حقیقت، علاوه‌بر دو نرخ ارز مصوب دولتی برای واردات اساسی و نرخ ارز ثانویه در سیستم نیما برای واردات اقلام مجاز دیگر، نرخ دیگری در بازار آزاد شکل گرفته است که نیازهای مازاد در این بازار پاسخ داده می‌شود. این نرخ، چند هفته قبل توانست رکوردهای تاریخی را به ثبت برساند تا اینکه آغاز برخی سیاست‌ها توانست کمی از التهابات بازار را از بین ببرد. این روزها اگرچه به‌نظر می‌رسد بازار آزاد ارز آرام است، اما نرخ‌های فعلی در این روزهای آرام بازار، تفاوت محسوسی با نرخ ارز ثانویه دارد.
بعد از این التهابات بود که مسوولان در یک گام رو به جلو نسبت به چند ماه قبل، پذیرفتند که قیمت بازار آزاد وجود دارد و نرخ‌های آن نیز به‌طور لجام گسیخته افزایش یافته است. اما بسیار شنیده شد که اعلام کردند نرخ بازار آزاد مهم نیست! استدلال آنها این بود که به‌دلیل اینکه قیمت کشف شده در بازار آزاد متعلق به بخش ناچیزی از مبادلات ارز است، این قیمت نمی‌تواند معیار خوبی برای سنجش وضعیت بازار ارز در کل باشد. بنابراین همگان را به پذیرش این نکته دعوت می‌کردند که نرخ بازار آزاد را جدی نگیرند! این استدلال از دو جهت قابل نقد و رد کردن است: یکی به‌دلیل اثر قیمت بازار آزاد در سمت عرضه و دیگری اثر آن در سمت تقاضا.

اثرات قیمت ارز در بازار آزاد در سمت عرضه
مهم‌ترین مشکلی که اقتصاد ایران در ماه‌های اخیر با آن دست و پنجه نرم کرده است، عقب‌نشینی عرضه‌کنندگان از بازار است. تنها عاملی که به این مساله دامن زده است، تفاوت محسوس نرخ ارز در بازار آزاد با دیگر نرخ‌های ارز است. در حقیقت تولید‌کننده، توزیع‌کننده یا حتی دلال، با مرور تاریخ بحران‌های ارزی در چند دهه قبل می‌داند که نرخ‌های دستوری ارز پایدار نیستند و به‌زودی نرخ‌های بازار آزاد، جای نرخ‌های دستوری قبلی را خواهند گرفت. این موضوع حتی در همین چند ماه اخیر هم رخ داده است! نرخ دلار بالای ۸ هزار تومان که زمانی غیرقانونی و مربوط به ارز قاچاق بود، در کمتر از چند ماه، تحت‌عنوان نرخ بازار ثانویه به رسمیت شناخته شد!
حال دور از ذهن نیست که با افزایش نرخ ارز در بازار آزاد، این انتظار مجددا شکل بگیرد که تاریخ تکرار خواهد شد و نرخ‌های بازار آزاد، به‌زودی جای نرخ ثانویه را خواهند گرفت و به رسمیت شناخته خواهند شد. شکل‌گیری چنین انتظاری، اثر تعویقی در رفتار آحاد اقتصادی دارد. در حقیقت عمده عرضه‌کنندگان، تا زمانی که مطمئن نباشند کالاهای خود را به ارز آزاد نمی‌توانند بفروشند، به احتمال زیاد آنها را دپو خواهند کرد تا در آینده‌ای نزدیک، کالاهایشان را بر این مبنا بفروشند.

اثرات قیمت بازار آزاد در سمت تقاضا
نرخ ارز مصوب دولتی برای واردات اساسی و نیز نرخ ارز ثانویه، فقط در دسترس عده‌ای محدود است و به همین دلیل، عموم مردم به این نرخ‌ها توجه چندانی ندارند. در واقع، اینکه وارد‌کننده‌ای مجهول‌الهویه و ناشناس برای جامعه، به نرخ ارز ثانویه برای واردات کالایی نامشخص دسترسی پیدا کرده است، نتیجه خاصی برای افکار عمومی جامعه ندارد. مردم نه تنها ارز را با قیمت آزاد می‌خرند، بلکه فروشندگان کالاها و خدمات نیز به آنها ثابت کرده‌اند که قیمت کالاهایشان نه با نرخ ارز ثانویه، بلکه با نرخ ارز آزاد تغییر می‌کند. بنابراین وقتی نرخ ارز در بازار آزاد بالا می‌رود، فارغ از اینکه در بازار ثانویه چه نرخی وجود دارد، قیمت کالاها رشد را تجربه می‌کند یا به‌دلیل احتکار، اصلا به‌طور کامل آن کالاها غیرقابل دسترس می‌شوند. بنابراین نگرانی از تبعات افزایش لجام گسیخته قیمت ارز در بازار آزاد، بحران تقاضا را دامن زده و تمایل به خرید مازاد و احتکار را حتی به سطح خانوارها می‌کشد.
بنابراین، بر خلاف استدلال مسوولان، نرخ ارز در بازار آزاد می‌تواند تبعاتی فراتر از آن داشته باشد که قابل صرف نظر کردن باشد. هنر تحریم‌کنندگان این بوده است که با اتکای به نخبگان دانشگاه و اتاق‌های فکر، سیستمی را طراحی کرده‌اند که پول ملی کشور را  کم ارزش کنند. متاسفانه باید پذیرفت که نقشه طراحان تحریم‌ها در کنار مدیریت ناصحیح و ناکارآمد داخلی که تنها مختص این دولت نیست، موفق عمل کرد و ریال ایران سقوط را تجربه کرد. سقوطی که با توجه به شرایط اقتصاد ایران و نیز ساختار تحریم‌ها، یک واقعیت است.
حال مسوولان کشور دو راه دارند. یا می‌توانند واقعیت افزایش نرخ ارز را بپذیرند و منابع ارزی کشور را حفظ کنند، یا با این باور اشتباه که می‌توانند تورم را کنترل کنند، واقعیت افزایش نرخ ارز را انکار کنند. اما در عمل با این کار، نه تنها تورم به اقتصاد تحمیل می‌شود، بلکه در فرآیندی فسادآمیز، منابع ارزی کشور نیز به هدر می‌رود. مسلما حل این چالش و ارائه راهکارهای جبران کاهش قدرت خرید مردم، نیازمند نیروی فکری قدرتمند برای تصمیم‌سازی در بدنه مدیریت کشور و نیز مدیریت قدرتمندی در حل بحران اقتصادی است. تجربه نشان نمی‌دهد در شوک‌های ارزی چند دهه گذشته، سیاست‌گذاران کارنامه موفقی داشته باشند. اما امید است که با انکار واقعیات، مشکلات را عمیق‌تر و پیچیده‌تر نکنند.

کد کوتاه شده لینک :

http://bankdaran.com/?p=78301
دیدگاه کاربران
*

ایمیل شما برای همه نمایش داده نخواهد شد.

*

از نوشتن نظرات با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری کنید.

*

از ارسال نظرات غیر مرتبط با متن خبر , تکرار نظرات دیگران , توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمائید.

*

نظراتی که حاوی تهمت و بی احترامی به مقدسات مذهبی , ادیان الهی , مسئولان کشوری , اقلیت های قومی و مذهبی و مغایر با عرف و قوانین جاری کشوری باشد منتشر نخواهد شد.


ارسال دیدگاه

*

*

*

پربازدیدترین ها
  • روز
  • هفته
  • ماه
  • سال
  • آخرین اخبار بانکداری

    گزارش رسمی بانک مرکزی از افزایش حجم نقدینگی

    معاون فنی بیمه رازی : ریسک نقدینگی را کنترل می کنیم

    باید خودمان را برای جنگ اقتصادی آماده کنیم

    اعطای جایزه قرعه‌کشی «وین کارت» بانک سامان

    انتشار سین برنامه‌های رویداد ۳ روزه ITE 2018

    زمان عرضه اولیه دهمین شرکت جدید مشخص شد/ جزییات فروش ۵ درصد سهام

    بانک دی با سرمایه گذاران داخلی ، تفاهم نامه منعقد کرد

    ریسک نقدینگی را کنترل می کنیم

    اعلام نتایج قرعه‌ کشی سپرده‌ های بانک انصار

    سوئیفت نقشی در نگهداری حساب ها و تسویه ارزی ندارد

    واکنش بانک مرکزی به قطع دسترسی سوئیفت ۲۰ بانک

    بیمه سرمد در کوتاه ترین زمان خسارت ها را جبران می کند

    ازبکستان درصدد عرضه ارز دیجیتالی اختصاصی

    انتشار نسخه جدید همراه بانک قرض الحسنه مهر

    سقف روزانه تراکنش کارت به کارت در بانک ملی ۳ میلیون شد

    ترامپ با حضور ۴ کشور حاضر در برجام موافقت کرد

    پرداخت ۲۷۷ هزار فقره تسهیلات قرض الحسنه در بانک کارگشایی

    الزامات تراکنش‌ های انتقال وجه شتابی و غیر شتابی

    نقدینگی به ۱۶۷۲ هزار میلیارد تومان رسید

    جزییات نشست صادرکنندگان با رییس کل بانک مرکزی

    اعلام اسامی برندگان جشنواره بیستابیست

    بخش جدید تجزیه و تحلیل بایننس راه اندازی شد

    دسترسی کدام‌ بانک‌ها به سوئیفت قطع می‌شود؟

    گزیده آمارهای اقتصادی شهریور ۹۷ منتشر شد

    دسترسی ۱۹ بانک به سوئیفت قطع نمی‌شود

    مشارکت بانک ها در صندوق‌ های بازار سهام و احیای بازار آتی سکه

    روش اتصال کارتخوان پمپ بنزین ها به شبکه پرداخت ابلاغ شد

    منظور از اصلاح نظام بانکی چیست؟

    اقدامات بانک مرکزی نرخ ارز را تثبیت کرد

    «بام» را ایمن تر کنید

    دلایل افت و خیز قیمت سکه در بازار

    اعلام اسامی سخنرانان و اعضای پنل برنامه‌های جانبی در ITE 2018 – گروه ششم

    شهروندان مراقب کلاهبرداری اسکیمر باشند

    انتصاب محمدرضا کشاورز به عنوان مدیرعامل بیمه دی

    شرطی مهم برای افزایش خرید طلا

    با ۷۲۴ به همه بانک ها کارت به کارت کنید

    تمدید کارت های اعتباری در دست بررسی است

    تاکتیک قدیمی در بازار ارز

    انتشار نام ۱۲۰۰ عضو هیات مدیره در بورس کافی نیست/ شفافیت معاملات سهام

    اشکالات طرح اصلاح قانون چک رفع شد/ جزییات ۴ ایراد شورای نگهبان

    سوئیفت بانک ملی امروز قطع می‌شود (+ سند)

    بانک های عامل، طرح های روستایی را بررسی می کنند

    آینده قیمت طلا در دستان دلار

    رفع اشکالات طرح اصلاح قانون چک

    انرژی استخراج بیت کوین فراتر از استخراج طلا

    کاهش نرخ پوند و یورو در بازار بین بانکی

    سیل نقدینگی در راه است

    ارتباط تلفنی مدیرعامل بانک کشاورزی با روسای ۴ شعبه

    در بازار ارز همه فروشنده شدند

    خانه تکانی احتمالی در شرکت مشمول لغو پذیرش با عرضه بلوک ۷۰.۵ درصدی

    مدیرعامل بیمه دی به تایید بیمه مرکزی رسید

    شایعه ادغام بانک سرمایه در بانک ملت تکذیب شد (+ سند)

    جزئیات خروج ۴ بانک ایرانی از لیست تحریم‌های آمریکا+اسناد

    پاسخگویی مدیران تهران به مشتریان در مرکزپاسخگویی

    سرمایه بیمه بدنۀ اتومبیل خود را افزایش دهید

    نظر متفاوت متحدان آمریکا به ایران و برنامه‌ براندازی کاخ سفید

    رتبه اول بانک صادرات در اعطای وام به بنگاه‌های اقتصادی

    ایجاد سازوکارهای دریافت وجوه خرد دولتی از طریق شرکت‌های خدمات فناوری مالی تا ماه آینده

    برگزاری نشست مدیران بانک‌ های خصوصی و دولتی

    STARTUP مهم ترین برنامه های بیمه معلم در حوزه توسعه بازار اعلام شد

    نحوه فعالیت صندوق های خصوصی نهایی شد

    مهم ترین برنامه های بیمه معلم در حوزه توسعه بازار اعلام شد

    حضور گروه شرکت‌های فناپ در چهارمین نمایشگاه تراکنش

    تعیین نقطه جمعیتی جدید در اطراف پایتخت

    مترو نیویورک از کارت بانکی بدون تماس استفاده می‌کند

    بیشترین بیمه شدگان تامین اجتماعی مربوط به گروه سنی۳۰ تا ۳۴ ساله است

    بانکداری دیجیتال تنها شعب دیجیتالی نیست

    آگهی مزایده نوبت اول فروش ملک

    تهمیدات جدید بانک مرکزی برای ارز صادرکنندگان

    دستورالعمل صندوق های سرمایه گذاری خصوصی تصویب شد/ضوابط تاسیس و فعالیت

    تکلیف جدید دولت به بانک مرکزی

    بانک صادرات در خراسان جنوبی۳۵۲ میلیارد ریال وام‌های قرض‌الحسنه پرداخت کرد

    دلاری‌ها در انتظار علامت سکه

    محکومیت بانک سوئیسی به کلاهبرداری توسط دادگستری آمریکا

    تبلیغات
    طراحی سایت سئو